İnegöl Piyazı, 4 Mart 2025’te 1708 numarayla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Tescilli tarife göre haşlanmış İnegöl Cerrah kuru fasulyesi, haşlanmış yumurta, kuru soğan, domates, yeşilbiber, maydanoz, tuz ve sumakla hazırlanır; zeytinyağı isteğe bağlıdır. Tahin ve sirke kullanılmaz, soğuk servis edilir.
Piyaz Türkiye’nin pek çok yöresinde farklı yapılır. Antalya’da tahinli, bazı yerlerde sirkeli, bazı yerlerde bol soğanlı. İnegöl’de ise piyaz, köftenin ayrılmaz eşlikçisi ve kendi tescilli tarifi olan bir yemektir. Bu yazıda İnegöl piyazını diğerlerinden ayıran şeyi tescil belgesine dayanarak anlattık.
Tescil bilgileri
- Tescil no: 1708, mahreç işareti
- Başvuru: 28 Şubat 2022
- Tescil: 4 Mart 2025
- Tescil ettiren: İnegöl Belediyesi
- Coğrafi sınır: Bursa ili
Tescilli tarifte neler var? (1 kişilik)
| Malzeme | Miktar |
|---|---|
| İnegöl Cerrah kuru fasulyesi | 200 g |
| Yumurta (küçük boy) | 2 adet |
| Kuru soğan (küçük boy) | 2 adet |
| Domates (orta boy) | 1 adet |
| Çarliston yeşilbiber | 2 adet |
| Maydanoz | 1 tutam (10–15 dal) |
| Tuz | 4 g |
| Sumak | 3 g |
| Zeytinyağı | 10 ml (isteğe bağlı) |
Nasıl hazırlanır?
Tescil belgesine göre fasulye bir gece önceden ılık suda bekletilir, suyu süzülür ve üzerini iki üç parmak geçecek kadar suyla haşlanır. Yumurtalar katı olacak şekilde haşlanır. Soğan, yeşilbiber ve maydanoz doğranır, domates küp küp kesilir. Tabakta fasulyenin üzerine sebzeler, en üste halka halka dilimlenmiş yumurta konur; üzerine sumak, tuz ve isteğe göre zeytinyağı gezdirilir. Piyaz soğuk yenir.
Cerrah fasulyesi neden önemli?
İnegöl Piyazı’nın tescilli tarifinde İnegöl Cerrah Kuru Fasulyesi kullanılır. Bu fasulye de 1373 numarayla tescillidir; İnegöl’ün Cerrah Mahallesi’nde yetişir, beyaz tanelidir ve dermason özelliklidir. Yani İnegöl piyazı, tescilli bir yemeğin içinde tescilli bir malzeme kullanan örneklerden biridir.
İnegöl piyazı ile tahinli piyaz arasındaki fark
| İnegöl piyazı | Tahinli piyaz (ör. Antalya usulü) | |
|---|---|---|
| Sos | Sumak, tuz, isteğe bağlı zeytinyağı | Tahin, sirke, limon |
| Yumurta | Var, üstte dilim dilim | Genellikle var |
| Fasulye | İnegöl Cerrah kuru fasulyesi | Kuru fasulye |
| Kıvam | Hafif, sosu az | Sosu yoğun |
| Servis | Soğuk, köfte yanında | Soğuk, köfte yanında |
İnegöl piyazının hafifliği köfteyle dengesinden gelir. Baharatsız İnegöl köftesinin yanında yoğun bir tahin sosu köftenin tadını bastırabilir; sumaklı ve sade bir piyaz ise köfteyi tamamlar.
Evde yapmak isteyenler için
Evde fasulye piyazı yapmak isteyenler için adım adım tarifi piyaz tarifimizde anlattık. İnegöl usulü için sosu tahinsiz ve sirkesiz tutun, yumurtayı üstte halka halka dilimleyin ve sumağı eksik etmeyin.
Köfteyle birlikte
Beslen’de piyaz, misafirlerimizin yorumlarında 133 kez anılıyor. Köfte, piyaz ve ayran üçlüsü İnegöl sofrasının temelidir. Güncel menüyü menü sayfamızda görebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
İnegöl piyazı coğrafi işaretli mi?
Evet. 4 Mart 2025’te 1708 numarayla mahreç işareti olarak tescil edildi.
İnegöl piyazında tahin var mı?
Hayır. Tescilli tarifte tahin ve sirke yoktur.
İnegöl piyazında hangi fasulye kullanılır?
İnegöl Cerrah Kuru Fasulyesi kullanılır.
İnegöl piyazına yumurta konur mu?
Evet. Haşlanmış yumurta dilimlenip piyazın üstüne konur.
İnegöl piyazı sıcak mı soğuk mu yenir?
Soğuk yenir.
Sonuç
İnegöl piyazı sade, ferah ve köfteyle uyumlu bir yan lezzettir. Tescilli tarifiyle tahinli piyazlardan ayrılır ve İnegöl köftesinin yanında yerini hak eder. Diğer tescilli İnegöl lezzetlerini İnegöl’ün coğrafi işaretli ürünleri yazımızda bulabilirsiniz.
